ଭୁବନେଶ୍ୱର (ଓଡିଶା ତାଜା ନ୍ୟୁଜ ) ନି.ପ୍ର :- ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ଦଳୀୟ ହୁଇପ୍ ଅମାନ୍ୟ କରି ୮ ଜଣ ବିଧାୟକ କ୍ରସ୍ ଭୋଟିଂ କରିଥିବା ଅଭିଯୋଗକୁ ନେଇ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଏବେ ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇ ଆଉ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟାୟକୁ ପହଞ୍ଚିଛି । ଏହି ମାମଲାରେ ବିଧାନସଭା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି ହୋଇଥିବା ଆବେଦନର ଶୁଣାଣିରେ ହାଇକୋର୍ଟ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କୁ ଜବାବ ତଲବ କରିଛନ୍ତି ।

ମାମଲାର ମୂଳ ପ୍ରସଙ୍ଗ ହେଉଛି ଦଳୀୟ ହୁଇପ୍ ଅମାନ୍ୟ କରିବା ଏବଂ ତାହାର ଆଧାରରେ ବିଧାୟକଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦ ରଦ୍ଦ ହୋଇପାରିବ କି ନାହିଁ । ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେଡ଼ିର କିଛି ବିଧାୟକ ଦଳର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ବିରୋଧରେ ଭୋଟ ଦେଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ ପରେ ସେମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଦଳ ପକ୍ଷରୁ ପଦକ୍ଷେପ ଦାବି କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ଦାବି ଉପରେ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇ ହାଇକୋର୍ଟର ହସ୍ତକ୍ଷେପ ମାମଲାକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛି।
ଏଠାରେ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ କେବଳ କିଏ କାହାକୁ ଭୋଟ ଦେଲେ, ସେତିକି ନୁହେଁ। ଏହା ସହିତ ଦଳୀୟ ହୁଇପ୍ର ଆଇନଗତ ପ୍ରଭାବ, ବିଧାୟକଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନ ଭୋଟ ଅଧିକାର, ଦଳବଦଳ ବିରୋଧୀ ଆଇନର ପ୍ରୟୋଗ ଏବଂ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିର ନ୍ୟାୟିକ ସମୀକ୍ଷା ଭଳି ପ୍ରଶ୍ନ ମଧ୍ୟ ଜଡ଼ିତ ରହିଛି । ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ଦଶମ ଅନୁସୂଚୀ ଅନୁସାରେ ଦଳୀୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ବିରୋଧରେ ଭୋଟ ଦେବା କିମ୍ବା ଭୋଟଦାନରୁ ବିରତ ରହିବା କେତେକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଦଳବଦଳ ବିରୋଧୀ ଆଇନର ପରିସରକୁ ଆସିପାରେ ।
କିନ୍ତୁ ଏହାର ପ୍ରୟୋଗ ଓ ସମ୍ପୃକ୍ତ ତଥ୍ୟର ବିଚାର ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ସହ ଜଡ଼ିତ ଥାଏ । ବାଚସ୍ପତିଙ୍କୁ ଜବାବ ତଲବ କରାଯିବାର ଅର୍ଥ ଏହା ନୁହେଁ ଯେ ହାଇକୋର୍ଟ ମାମଲାରେ ଅନ୍ତିମ ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି । ବରଂ ଅଦାଲତ ମାମଲାରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ପକ୍ଷର ଯୁକ୍ତି ଓ ନିଷ୍ପତ୍ତିର ଆଇନଗତ ଆଧାର ବିଷୟରେ ଜବାବ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁଛନ୍ତି । ସରକାରୀ ପକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ମଗାଯାଇଥିବାରୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଶୁଣାଣିରେ ମାମଲାର ଆଇନଗତ ଦିଗ ଆହୁରି ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇପାରେ ।
ଏହି ମାମଲାର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଦଳୀୟ ଶୃଙ୍ଖଳା ଏବଂ ବିଧାୟକଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ରାଜନୈତିକ ଆଭିମୁଖ୍ୟ-ଏହି ଦୁଇଟି ଦିଗ ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ କିପରି ରହିବ, ସେଥିପାଇଁ ଏହି ମାମଲା ଏକ ଉଦାହରଣ ହୋଇପାରେ । ଅନ୍ୟପଟେ, ନିର୍ବାଚିତ ବିଧାୟକଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦ ରଦ୍ଦ ଭଳି ଗୁରୁତର ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ଆଇନଗତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ ତଥ୍ୟର ଭୂମିକା ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ପାଇବ । ଏବେ ମାମଲାରେ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଦିଆଯିବାକୁ ଥିବା ଜବାବ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ସେହି ଜବାବ ଏବଂ ଉଭୟ ପକ୍ଷର ଯୁକ୍ତି ଶୁଣିବା ପରେ ହାଇକୋର୍ଟ କେଉଁ ଆଇନଗତ ଦିଗକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛନ୍ତି, ତାହା ଦେଖିବାକୁ ବାକି ରହିଲା ।















