ଭୁବନେଶ୍ୱର (ଓଡ଼ିଶା ତାଜା ନ୍ୟୁଜ୍) ନି:ପ୍ର :- ପରିବେଶ ଥିଙ୍କ୍ ଟ୍ଯ଼ାଙ୍କ ଇଣ୍ଟରନ୍ଯ଼ାସନାଲ ଫୋରମ୍ ଫର୍ ଏନଭରନମେଣ୍ଟ, ସଷ୍ଟେନେବିଲିଟି ଆଣ୍ଡ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି (iFOREST)ଏବଂ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମ୍ଯ଼ୁନିସିପାଲିଟି କର୍ପୋରେସନ୍ (BMC) ଆଜି ଭୁବନେଶ୍ୱର ପାଇଁ “ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ୍ ହିଟ୍ ଆଣ୍ଡକୁଲିଂ ଆକ୍ସନ୍ ପ୍ଲାନ୍ (ଆଇଏଚ୍ସିଏପି) ”ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି l
ଏହି ରିପୋର୍ଟକୁ ଶ୍ରୀମତୀ ସୁଲୋଚନା ଦାସ, ମେଯ଼ର,ଭୁବନେଶ୍ୱର ମହାନଗର ନିଗମ; ଭୁବନେଶ୍ୱର ମହାନଗର ନିଗମ; ଏବଂ ଡ. ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂଷଣ, ସିଇଓ, iFOREST ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଅବସରରେ ସୂଚନା ଦେଇ ଡକ୍ଟର ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂଷଣକହିଛନ୍ତି, “ଉତାପ ଚାପ (Heat stress )ଏବେ ଭାରତର ସହରଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ।
ସହରଗୁଡିକର ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି, ଶୀତଳ ଚାହିଦା ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଶକ୍ତି ବ୍ଯ଼ବହାର ଓ ନିର୍ଗମନ ବୃଦ୍ଧି କରିବାର ଚକ୍ରକୁ ପ୍ରତିହତ କରିବା ପାଇଁ Integrated Heat and Cooling Action Plan (IHCAP) ଉଦିଷ୍ଟ l ଏହା ଅନ୍ଯ଼ଭାରତୀଯ଼ ସହରଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଏକ ବ୍ଲୁପ୍ରିଣ୍ଟ ହେବା ଉଚିତ l ପ୍ରଶମନ ଏବଂଅଭିଯୋଜନ ମଧ୍ଯ଼ରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ଯ଼କୁ ପୂରଣ କରିବା ଏବଂ ସ୍ଥାନୀଯ଼କାର୍ଯ୍ଯ଼କୁ ରାଜ୍ଯ଼ ତଥା ଜାତୀଯ଼ ଜଳବାଯ଼ୁ ରଣନୀତି ସହିତ ଯୋଡ଼ିବା ଉଚିତ ।
ଆଇ. ଏଚ୍. ସି. ଏ. ପି. କୁ ବିକଶିତ କରିବା ପାଇଁ ଆଇ. ଏଫ୍. ଓ. ଆର୍. ଇ.ଏସ୍. ଟି. ବର୍ଷସାରା ଗବେଷଣା କରିଥିଲା। ଏହି ଗବେଷଣାର କେତେକପ୍ରମୁଖ ଫଳାଫଳ ହେଲା ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଜଳବାଯ଼ୁ ଧାରା ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ତାପମାତ୍ରା ଏବଂ ଆର୍ଦ୍ରତାସ୍ତରରେ ସ୍ଥିର ବୃଦ୍ଧି ସୂଚାଇଥାଏ । ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁ କେବଳ ଗରମ ନୁହେଁ ବରଂ ଅଧିକ ଆର୍ଦ୍ର ମଧ୍ଯ଼ ହୋଇଥାଏ, ଯାହା ଉତ୍ତାପ ଜନିତ ଆଘାତର ଆଶଙ୍କାକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ବୃଦ୍ଧି କରିଥାଏ ।
* ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଉତ୍ତାପ ଚାପ ଏବେ ଅକ୍ଟୋବର ପର୍ଯ୍ଯ଼ନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଯଦି ଆଇ. ଏମ୍. ଡି. ର ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ““Feels Like” ତାପମାତ୍ରା ସୀମା ଲାଗୁ କରାଯାଏ, ତେବେ 2024 ରେ 270ଦିନରୁ ଅଧିକ ଦିନ ଅରେଞ୍ଜ କିମ୍ବା ୟେଲୋ ଚେତାବନୀ ଦିନ ଭାବରେଘୋଷଣା କରାଯାଇଥାନ୍ତା।
* ବଡ଼ ଧରଣର କଂକ୍ରିଟୀକରଣ କାରଣରୁ ସହରାଞ୍ଚଳ ଉତ୍ତାପ ପ୍ରଭାବ ତୀବ୍ର ହେଉଛି। 2018 ରୁ 2024 ମଧ୍ଯ଼ରେ, ନିର୍ମିତ ଅଞ୍ଚଳ 23% ବୃଦ୍ଧିପାଇଥିବାବେଳେ ଉଦ୍ଭିଦ 10% ଏବଂ ଜଳାଶଯ଼ 75% ହ୍ରାସ ପାଇଛି।
ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏବଂ ଆଖପାଖ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ମଧ୍ଯ଼ରେ ତାପମାତ୍ରାର ପାର୍ଥକ୍ଯ଼ ବର୍ତ୍ତମାନ 2.0-5.0 ଡିଗ୍ରୀ ସେଲସିଯ଼ସ୍ ମଧ୍ଯ଼ରେ ରହିଛି।
. ଉତ୍ତାପ ଚାପ ହେତୁ ପ୍ରାଯ଼ 30% ଶ୍ରମିକ , ବିଶେଷ କରି ନିର୍ମାଣ, ପରିବହନ, ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ ଭେଣ୍ଡିଂ ଏବଂ ଗିଗ୍ କାର୍ଯ୍ଯ଼ରେ ନିୟୋଜିତ ଶ୍ରମିକ ମାନେ 20-30% ଉତ୍ପାଦକତା ଏବଂ ମଜୁରୀହରାଇଥାନ୍ତି। ସହରବ୍ଯ଼ାପୀ ବାର୍ଷିକ ଆଯ଼ କ୍ଷତି 8.6% ରେ ପହଞ୍ଚିଛି।
2021 ରୁ 2023 ମଧ୍ଯ଼ରେ, ଏଯ଼ାର କଣ୍ଡିସନରଗୁଡ଼ିକର ଘରୋଇମାଲିକାନା 6% ରୁ 15% କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି (73% ବାର୍ଷିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର) _ଏସିଗୁଡ଼ିକ ବର୍ତ୍ତମାନ ସହରର ବିଦ୍ଯ଼ୁତ୍ ବ୍ଯ଼ବହାରର ଏକ ତୃତୀଯ଼ାଂଶ ଏବଂଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ପ୍ରାଯ଼ ଦୁଇ ତୃତୀଯ଼ାଂଶ ଅଟେ | ଜଳବାଯ଼ୁ ଆକଳନ ଦର୍ଶାଉଛିଯେ 2050 ସୁଦ୍ଧା ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଏକ “ସାଧାରଣ ଗରମ ଦିନ” ଆଜିର ଅତ୍ଯ଼ଧିକ ଉତ୍ତାପ ଦିନ ଭଳି ଅନୁଭବ କରିବ।
ସାଧାରଣ ଭାବେ ବ୍ଯ଼ବସାଯ଼ିକ ପରିଦୃଶ୍ଯ଼ରେ, 2050 ସୁଦ୍ଧା ଶୀତଳୀକରଣରୁ ବିଦ୍ଯ଼ୁତ ବ୍ଯ଼ବହାର 7.6 ଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ବୋଲିଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ଉନ୍ନତ ମଡେଲିଂ କୌଶଳ ବ୍ଯ଼ବହାର କରି, IHCAP ଭୁବନେଶ୍ୱର ପାଇଁପାଞ୍ଚଟି ପ୍ରମୁଖ କାର୍ଯ୍ଯ଼ାନୁଷ୍ଠାନ ଯୋଗ୍ଯ଼ ସୁପାରିଶ ପ୍ରଦାନକରିଛି l
* ସହରକୁ ଶୀତଳ କରନ୍ତୁ – ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ଯ଼ ସଂଗଠନ (ଡବ୍ଲୁଏଚଓ) ର ବ୍ଯ଼କ୍ତିପିଛା 9 m² ମାନଦଣ୍ଡ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ୱାର୍ଡରେ ସହରାଞ୍ଚଳ ସବୁଜକରଣ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତୁ; ସହରବ୍ଯ଼ାପୀ ଶୀତଳ ଛାତ କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ରମ କାର୍ଯ୍ଯ଼କାରୀ କରନ୍ତୁ; ଜଳାଶଯ଼ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରନ୍ତୁ; ସବୁଜ ରାସ୍ତା,ଫୁଟପାଥକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼ ହ୍ରାସ କରନ୍ତୁ ।
ଶୀତଳ ଅଟ୍ଟାଳିକା- 500 ବର୍ଗ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ସମସ୍ତ ବାଣିଜ୍ଯ଼ିକ ଏବଂ ସଂସ୍ଥାଗତ ଅଟ୍ଟାଳିକା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ ଅଟ୍ଟାଳିକା ସଂହିତାକୁ ସଂଶୋଧନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ଯ଼କାରୀ କରିବା; 230 ବର୍ଗ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଆବାସିକ ପ୍ଲଟ୍ ପାଇଁ ଇକୋ-ନିବାସ ସଂହିତା 2024 ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ ।
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାୟୀ ଶୀତଳୀକରଣ: ବସ୍ତିରେ ଧଳା ଛାତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତୁ; ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦକ୍ଷ ଫ୍ୟାନ୍ ଏବଂ 5-ତାରକା ଏସି ପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତୁ; ବାଣିଜ୍ୟିକ ଏବଂ ସଂସ୍ଥାଗତ ଜୋନରେ ପାଇଲଟ୍ ଜିଲ୍ଲା ଶୀତଳୀକରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ।
* ଉତ୍ତାପ ସ୍ଥିରତା ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତୁ: ବିଦ୍ୟୁତ୍, ପାଣି ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରନ୍ତୁ; ଶୀତଳ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ ଏବଂ ଛାଇଯୁକ୍ତ, ବାୟୁଚଳନକାରୀ ବସ୍ ଷ୍ଟପ୍ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ ।
* ଉତ୍ତାପ ସହିତ ଅନୁକୂଳନ କରନ୍ତୁ: ଆର୍ଦ୍ରତା ଏବଂ ରାତିକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଉତ୍ତାପ ସୀମା ସଂଶୋଧନ କରନ୍ତୁ; ସ୍ଥାନିୟ ଉତ୍ତାପ-ବିପଦ ମ୍ୟାପିଂ ପ୍ରଚଳନ କରନ୍ତୁ; ଦୁର୍ବଳ ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପାଇଲଟ୍ ପାରାମେଟ୍ରିକ୍ ବୀମା।
ଯଦି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଏ, ତେବେ IHCAP ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ପୃଷ୍ଠ ତାପମାତ୍ରାକୁ 0.5-9.4°C ହ୍ରାସ କରିପାରିବ ଏବଂ ଶୀତଳୀକରଣ ପାଇଁ ସହରର ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାରକୁ 44-67% ହ୍ରାସ କରିପାରିବ।
